Ngăn ngừa ngộ độc thực phẩm từ độc tố tự nhiên ở xã Thu Lũm

Thực hiện Công văn số 3771/UBND-VX ngày 15/5/2026 của Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu về việc điều tra, xử lý vụ nghi ngờ ngộ độc thực phẩm tại xã Tủa Sín Chải. Tại xã Thu Lũm, ngay sau khi tiếp nhận chỉ đạo của cấp trên về việc tăng cường phòng chống ngộ độc thực phẩm do độc tố tự nhiên, chính quyền địa phương đã nhanh chóng triển khai đồng bộ nhiều giải pháp thiết thực. UBND xã đã ra văn bản chỉ đạo số 476 ngày 19/05/2026 về việc tăng cường phòng chống ngộ độc thực phẩm do độc tố tự nhiên gửi tới Trạm Y tế xã, các trường học, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp cùng trưởng bản của 17 bản trên địa bàn xã nhằm nâng cao tinh thần trách nhiệm trong công tác phòng ngừa và xử lý khi có sự cố xảy ra.

Ở vùng cao, điều kiện sinh hoạt của người dân còn nhiều khó khăn. Không ít hộ gia đình vẫn giữ thói quen sử dụng các loại rau rừng, nấm rừng hay côn trùng tự nhiên làm thực phẩm hằng ngày. Với kinh nghiệm truyền miệng từ đời này sang đời khác, nhiều người cho rằng có thể dễ dàng phân biệt được loại nào ăn được, loại nào có độc. Tuy nhiên, thực tế cho thấy không ít trường hợp ngộ độc thương tâm đã xảy ra chỉ vì sự chủ quan ấy. Nhận thức rõ nguy cơ đó, Trạm Y tế xã đã chủ động chuẩn bị đầy đủ nhân lực, thuốc men, trang thiết bị y tế để kịp thời tiếp nhận, cấp cứu và điều trị các trường hợp nghi ngờ ngộ độc thực phẩm. Đồng thời, lực lượng y tế cũng tăng cường giám sát tình hình trên địa bàn, phối hợp với các cơ quan liên quan điều tra, xác minh và xử lý khi có vụ việc phát sinh. Không chỉ ngành y tế vào cuộc, các trường học trên địa bàn xã cũng tích cực triển khai nhiều hoạt động tuyên truyền cho học sinh. Trong các buổi chào cờ đầu tuần, giờ sinh hoạt lớp hay hoạt động ngoại khóa, giáo viên thường xuyên nhắc nhở các em tuyệt đối không ăn nấm lạ, quả rừng hay các loại côn trùng chưa rõ nguồn gốc. Các em học sinh được hướng dẫn cách nhận biết dấu hiệu ngộ độc và kỹ năng xử lý ban đầu khi gặp tình huống nguy hiểm.

Đối với các trường có tổ chức bếp ăn bán trú, công tác bảo đảm an toàn thực phẩm được đặc biệt chú trọng. Nhà trường thường xuyên rà soát nguồn cung cấp thực phẩm, thực hiện nghiêm quy trình kiểm thực ba bước, lưu mẫu thức ăn theo đúng quy định nhằm kịp thời truy xuất nguồn gốc nếu xảy ra sự cố.

Song song với đó, công tác tuyên truyền được chú trọng, cùng với việc thông tin trên trang thông tin điện tử xã và các trang mạng xã hội. Nội dung tuyên truyền tập trung cảnh báo nguy cơ ngộ độc từ các loại thực phẩm tự nhiên, hướng dẫn người dân không sử dụng thực phẩm không rõ nguồn gốc và khuyến cáo đến cơ sở y tế ngay khi có dấu hiệu bất thường.  Ở các bản trên địa bàn xã, trưởng bản và người có uy tín cũng trở thành những “tuyên truyền viên” tích cực. Trong các cuộc họp bản, bà con được nhắc nhở không ăn thử các loại cây, quả lạ; không sử dụng động vật hoang dã hoặc thực vật chưa rõ đặc tính.

Thực tế cho thấy, công tác phòng chống ngộ độc thực phẩm không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành y tế mà cần sự chung tay của cả hệ thống chính trị và toàn thể Nhân dân. Trong điều kiện địa bàn miền biên giới còn nhiều khó khăn như xã Thu Lũm, việc nâng cao nhận thức cho người dân chính là giải pháp quan trọng và bền vững nhất. Mỗi người dân cần chủ động trang bị kiến thức, nói không với thực phẩm không rõ nguồn gốc, không tự ý sử dụng các loại nấm, cây rừng hay động vật lạ làm thức ăn khi chưa xác định được mức độ an toàn. Khi phát hiện các biểu hiện như tê môi, đau bụng, buồn nôn, khó thở sau khi ăn uống, cần nhanh chóng đến cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.

Sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền địa phương cùng tinh thần chủ động của người dân đang tạo nên “lá chắn” quan trọng trong công tác bảo vệ sức khỏe cộng đồng nơi vùng cao biên giới. Tin rằng, với sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và Nhân dân, xã Thu Lũm sẽ từng bước đẩy lùi nguy cơ ngộ độc thực phẩm, góp phần xây dựng cuộc sống bình yên, an toàn cho mỗi gia đình và cộng đồng dân cư nơi miền biên viễn.